کمردرد یکی از شایعترین مشکلات جسمی در دنیای امروز است که افراد در سنین مختلف، از جوانان تا سالمندان، با آن مواجه میشوند. سبک زندگی کمتحرک، نشستنهای طولانی مدت، اضافه وزن، فعالیتهای سنگین و حتی استرس میتوانند زمینهساز بروز مشکلات ستون فقرات شوند. پیشرفت علم پزشکی در دنیای امروز باعث شده روشهای جدید و کمتهاجمی برای درمان بیرونزدگی دیسک معرفی شوند که یکی از مهمترین آنها، لیزر دیسک است. این روش توانسته امید تازهای برای بیمارانی ایجاد کند که به دنبال درمان مؤثر با حداقل عوارض هستند.
به همین دلیل در این مقاله به طور کامل بررسی میکنیم که لیزر دیسک چیست، چگونه انجام میشود، چه مزایا و محدودیتهایی دارد و برای چه افرادی مناسب است.
دیسک کمر چیست و چرا دچار بیرونزدگی پیدا میکند؟
ستون فقرات انسان از مهرههایی تشکیل شده که بین آنها دیسکهای بین مهرهای قرار دارند. این دیسکها مانند ضربهگیر عمل میکنند و به حرکت نرم و انعطافپذیر ستون فقرات کمک میکنند.
هر دیسک از دو بخش اصلی تشکیل شده است:
- هسته نرم و ژلهای داخلی
- لایه بیرونی محکم و فیبری
زمانی که لایه بیرونی ضعیف یا پاره شود، هسته داخلی ممکن است به بیرون فشار بیاورد. این حالت را بیرونزدگی یا فتق دیسک مینامند. بیرونزدگی دیسک میتواند به اعصاب اطراف فشار وارد کند و باعث درد، بیحسی، گزگز یا ضعف عضلانی شود.
علائم شایع بیرونزدگی دیسک
علائم دیسک کمر بسته به شدت و محل بیرونزدگی متفاوت است، اما شایعترین آنها شامل موارد زیر میشود:
- درد مداوم یا ناگهانی در ناحیه کمر
- انتشار درد به باسن، ران یا پا (سیاتیک)
- بیحسی یا گزگز در اندامها
- ضعف عضلات پا
- تشدید درد هنگام نشستن یا خم شدن
در برخی موارد، درد آنقدر شدید است که فعالیتهای روزمره فرد را مختل میکند و به همین دلیل لیزر دیسک برای درمان توصیه میشود.
روشهای درمان بیرونزدگی دیسک
درمان دیسک کمر معمولاً بهصورت مرحلهای انجام میشود:
- درمانهای غیرجراحی اولیه: شامل استراحت نسبی، دارودرمانی، فیزیوتراپی، ورزشهای اصلاحی و تزریقات ضد درد (اینترونشنال درد). بسیاری از بیماران با این روشها بهبود مییابند، اما در برخی افراد درد ادامهدار است یا علائم عصبی تشدید میشود.
- روشهای کمتهاجمی: در صورت عدم پاسخ به درمانهای اولیه، روشهای کم تهاجمی مانند لیزر دیسک مطرح میشوند.
- جراحی باز: در موارد شدید و مقاوم به درمان، جراحی باز آخرین گزینه است.
لیزر دیسک چیست؟
لیزر دیسک یک روش کم تهاجمی است که با هدف کاهش فشار داخل دیسک و برداشتن فشار از روی عصب انجام میشود. در این روش، بدون برش جراحی بزرگ، از طریق یک سوزن بسیار نازک، انرژی لیزر به داخل دیسک تابانده میشود. لیزر باعث تبخیر بخش کوچکی از هسته دیسک میشود که نتیجه آن به شرح زیر است:
- حجم دیسک کاهش مییابد
- فشار روی عصب کم میشود
- درد بیمار کاهش پیدا میکند
این روش معمولاً تحت بیحسی موضعی انجام میشود و نیازی به بیهوشی عمومی ندارد.
لیزر دیسک چگونه انجام میشود؟
مراحل انجام لیزر دیسک بهطور خلاصه به شرح زیر است:
- آمادهسازی بیمار: بیمار بهصورت درازکش قرار میگیرد و ناحیه موردنظر ضدعفونی میشود.
- بیحسی موضعی: فقط ناحیه ورود سوزن بیحس میشود.
- هدایت سوزن با تصویربرداری: پزشک با استفاده از دستگاه تصویربرداری دقیق، سوزن را به محل دیسک هدایت میکند.
- تابش لیزر: انرژی لیزر به داخل دیسک منتقل میشود و حجم اضافی دیسک کاهش مییابد.
- پایان کار و ترخیص: کل فرایند معمولاً کمتر از یک ساعت طول میکشد و بیمار همان روز مرخص میشود.
مزایای لیزر دیسک نسبت به جراحی باز
لیزر دیسک به دلایل متعددی مورد توجه بیماران و پزشکان قرار گرفته است:
- کم تهاجمی بودن: در این روش خبری از برش بزرگ، بخیه یا آسیب گسترده به بافتها نیست.
- دوران نقاهت کوتاه: بیمار معمولاً طی چند روز به فعالیتهای سبک روزمره بازمیگردد.
- کاهش خطر عفونت: به دلیل عدم ایجاد زخم جراحی بزرگ، احتمال عفونت بسیار کم است.
- عدم نیاز به بیهوشی عمومی: این موضوع بهویژه برای بیماران مسن یا دارای بیماری زمینهای اهمیت دارد.
- حفظ ساختار طبیعی ستون فقرات: در لیزر دیسک، ساختار مهرهها دستکاری نمیشود.
لیزر دیسک برای چه کسانی مناسب است؟
این روش برای همه بیماران مبتلا به دیسک کمر مناسب نیست. کاندیداهای مناسب لیزر دیسک شرایط زیر را دارند:
- بیرونزدگی دیسک خفیف تا متوسط
- درد مقاوم به درمانهای دارویی و فیزیوتراپی
- عدم وجود بیثباتی شدید ستون فقرات
- نداشتن تنگی شدید کانال نخاعی
چه کسانی گزینه مناسبی برای لیزر دیسک نیستند؟
در برخی شرایط، لیزر دیسک توصیه نمیشود، از جمله این شرایط میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- پارگی شدید دیسک
- لغزش شدید مهرهها
- ضعف شدید پیشرونده عضلات
- اختلالات عصبی جدی
عوارض احتمالی لیزر دیسک
لیزر دیسک به طور کلی روشی ایمن محسوب میشود، اما مانند هر روش درمانی ممکن است عوارض نادری داشته باشد:
- درد موقت پس از انجام
- التهاب خفیف
- عدم پاسخ کامل در برخی بیماران
انتخاب صحیح بیمار و انجام روش توسط پزشک باتجربه، احتمال بروز عوارض را به حداقل میرساند.
مراقبتهای بعد از لیزر دیسک
برای افزایش موفقیت درمان، رعایت نکات زیر ضروری است:
- استراحت نسبی در روزهای اول
- پرهیز از بلند کردن اجسام سنگین
- انجام فیزیوتراپی طبق نظر پزشک
- اصلاح وضعیت نشستن و خوابیدن
- حفظ وزن مناسب
مقایسه لیزر دیسک با جراحی باز
در جدول زیر دو روش لیزر دیسک و جراحی باز برای درمان دیسک کمر با یکدیگر مقایسه شدهاند:
| ویژگی | لیزر دیسک | جراحی باز |
| میزان تهاجم | بسیار کم | زیاد |
| مدت بستری | معمولاً سرپایی | چند روز |
| دوران نقاهت | کوتاه | طولانی |
| بیهوشی | بیحسی موضعی | بیهوشی عمومی |
| اسکار جراحی | ندارد | دارد |
آیا لیزر دیسک همان درمان قطعی است؟
لیزر دیسک یک روش مؤثر برای کاهش درد و بهبود کیفیت زندگی است، اما درمان قطعی دیسک به شمار نمیرود. رعایت سبک زندگی سالم، ورزش مناسب و پیشگیری از فشارهای مکرر نقش مهمی در جلوگیری از عود مجدد دارد.
لیزر دیسک در مسیر درمانهای نوین
امروزه بسیاری از بیماران به دنبال درمان دیسک کمر بدون جراحی تهران هستند و لیزر دیسک یکی از روشهایی است که در این مسیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. همچنین برای افرادی که به دنبال درمان دیسک کمر سریع تهران هستند، این روش میتواند گزینهای قابلتأمل باشد، البته به شرط انتخاب صحیح بیمار.
لیزر دیسک یک روش کم تهاجمی، ایمن و مؤثر برای درمان بیرونزدگی دیسک در بیماران منتخب است. این روش با کاهش فشار روی عصب، درد را تسکین میدهد و امکان بازگشت سریعتر به زندگی روزمره را فراهم میکند. اگرچه لیزر دیسک برای همه بیماران مناسب نیست، اما در صورت تشخیص درست و انجام توسط پزشک متخصص، میتواند جایگزین مناسبی برای جراحیهای تهاجمی باشد.
به همین دلیل یکی از موارد مهم در موفقیت لیزر دیسک، انتخاب بهترین فوق تخصص درد مانند دکتر فؤاد فولادی است. دکتر فولادی فلوشیپ فوقتخصصی کنترل و درمان درد از دانشگاه علوم پزشکی تهران از تجربه و تخصص بالای خود در انجام این روش، میتواند از آن برای کنترل درد در افراد مبتلا به بیرونزدگی دیسک استفاده کرده و کیفیت زندگی آنها را بهبود دهد.
راههای ارتباط با دکتر فؤاد فولادی
- شماره تماس:
- آدرس مطب:
- اینستاگرام
